Rulmanlar, Kaplinler ve Kavramalar

129 views
137
                             Bilyeli rulman

Makine elemanları, kullanılabilir enerjiyi, mekanik enerjiye çeviren makineleri meydana getiren karmaşık ve ya basit parçalardır. Çokça bilinen bir makine elemanı ise rulmanlardır.

Makine Nedir? Makinelerin Sınıflandırılması ayrıntılı yazı için =>> (http://portal.makineforum.com/makine-nedir-makinelerin-siniflandirilmasi/)

Rulman adını taşıyan yuvarlanmalı yataklarda, destekleyen ve desteklenen elemanlar arasına bilye ve ya makara şeklinde yuvarlanma elemanları konulur. Böylece destekleyen ve desteklenen elemanlar arasında yuvarlanma hareketi meydana gelir. Tipik bir rulman iç bilezik, dış bilezik, yuvarlanma elemanları ve bunları birbirlerine göre belli bir mesafede tutan kafesten meydana gelir.

Rulman yataklarının şu avantajları vardır:

  • Hareket sırasında, heraketin ürettiği sürtünmeye hemen hemen eşit ve ya daha düşük sürtünme va rdır.
  • Düşük enerji ve sıcaklık kaybından dolayı yaygın olarak kullanılırlar.
  • Eksenel yönde az yer işgal ederler.
  • Piyasada hazır olarak bulunmaları ve kolayca yenisiyle değiştirilebilmeleri rulmanları yaygın hale getirir.

Fakat ömürleri az olup, rulmanlar yüksek hızlarda gürültülü olarak çalışırlar. Rulmanların yuvarlanma elemanları, bilye, silindirik makara, konik makara ve iğne şeklinde olabilirler. Aynı zamanda rulmanlar, kuvvetin yönüne göre radyal ve eksenel olabilirler. Radyal rulmanlarda kuvvet, yatağın eksenine dik, eksenel yataklarda kuvvet yatak ekseni yönündedir.

kaplin-1
                                                     Kaplin çeşitleri

Kaplinler ve kavramalar, mekanik elemanlar arasında eksenel yönde irtibat sağlayan elemanlardır. Kaplinler sabit bir irtibat meydana getirirler ve bu irtibat makineyi durdurarak ve kaplin çözülerek kesilebilir. Kavramalarda ise irtibat, makine çalışırken kesilebilir ve tekrar sağlanabilir. Bu nedenle kaplinlere çözülemeyen kavramalari kavramalara çözülebilen kavramalar da denir. Ayrıca kaplin ve kavramalar genelde millere uygulanırlar, dolayısıyla bu durumda bir döndüren bir de döndürülen mil vardır.

Oldham kaplini, basit ve genelde küçük güçlerde kullanılır. Oldham kaplininde döndüren ve döndürülen mil uçlarınai alın yüzeylerinde kanallar bulunan iki yarı kaplin monte edilir. Kaplinler arası bağlantı, alın yüzeylerinde birer çıkıntısı olan bir ara elemanın yardımıyla gerçekleştirilir. Bu bağlantıdan radyal yönden küçük kaymalara izin verir.

Kardan kaplinleri, birbirine göre açısal konumda bulunan iki mil arasında hareket iletmek için kullanılır. Kaplin, birbirine göre 90 derecede bulunan iki çatal ve genelde haç şeklinde olan bir ara elemandan oluşur. Bu şekilde kaplin 15 dereceye kadar açısal konumda bulunan iki mil arasında moment iletebilir. Kardan kaplinlerinin sakıncalı tarafı, döndüren milin açısal hızı sabit olmasına rağmen, döndürülen milin açısal hızının değişken olmasıdır. Bu durumu ortadan kaldırmak için genelde bir ara milin yardımıyla ki kardan kaplini kullanılabilir.

MakineForum

Makine mühendisleri, makine teknisyenleri ve makineye ilgi duyanların toplandığı daha doğrusu toplanmaya ve yardımlaşmaya çalıştığı topluluk. Hey FORUM sitemizi ziyaret etmeyi unutma ! Buyrun(Tıkla)

Bu konuyla ilgili yorumunuzu yazın